دستاوردهای کشاورزی در شرایط خشکسالی

در شرایط سخت‌ترین خشکسالی‌های سال‌های اخیر و فشارهای اقلیمی بی‌سابقه، وزارت جهاد کشاورزی با مدیریت دقیق منابع و اجرای سیاست‌های نوین، موفق به ثبت رشد ۵ درصدی تولید برنج داخلی و افزایش ۱۰.۶ درصدی صادرات محصولات کشاورزی در سال جاری شد. نشست ویژه شورای معاونین این وزارتخانه با حضور سرزده رئیس‌جمهور، مسعود پزشکیان، تأکید بر اهمیت اصلاح الگوی کشت، استفاده از فناوری‌های نوین و تقویت خودکفایی در تولید محصولات اساسی داشت.

به گزارش اقتصاد ملی ،کشاورزی ایران در سال‌های اخیر با چالش‌های فراوانی نظیر خشکسالی‌های پی‌درپی، کمبود شدید منابع آبی و تغییرات اقلیمی مواجه بوده است؛ اما با تلاش مستمر مدیران و کشاورزان، رشد تولیدات مهمی در بخش کشاورزی کشور محقق شده است. وزیر جهاد کشاورزی، غلامرضا نوری، در نشست ویژه شورای معاونین که دیروز با حضور سرزده و از پیش اعلام نشده رئیس جمهور برگزار شد، ضمن ارائه گزارشی جامع از دستاوردهای سال جاری، از رشد ۵ درصدی تولید برنج داخلی خبر داد و اعلام کرد صادرات بخش کشاورزی نیز ۱۰.۶ درصد افزایش یافته است.

این نشست در محل شرکت مادر تخصصی بازرگانی دولتی ایران برگزار شد و رئیس‌جمهور مسعود پزشکیان با حضور خود، حمایت ویژه خود را از برنامه‌های وزارت جهاد کشاورزی نشان داد. پزشکیان در سخنان کوتاه خود، بر ضرورت مدیریت دقیق منابع و اصلاح ساختارهای کشاورزی تاکید کرد و خواستار توجه ویژه به اصلاح نژاد محصولات و بهره‌گیری از فناوری‌های نوین در تولیدات کشاورزی شد.

رشد چشمگیر در شرایط خشکسالی بی‌سابقه

وزیر جهاد کشاورزی در ابتدای نشست با اشاره به شرایط بحرانی کم‌آبی در کشور گفت: «در سال گذشته خشکسالی بی‌سابقه‌ای را تجربه کردیم و در سال جاری نیز میزان خشکسالی نسبت به سال گذشته ۴۱ درصد افزایش یافته است. این شرایط، فشار زیادی بر بخش کشاورزی و منابع آبی کشور وارد کرده اما با وجود همه این محدودیت‌ها، توانستیم رشد ۵.۶ درصدی در بخش کشاورزی را ثبت کنیم که نسبت به هدف‌گذاری برنامه هفتم توسعه فراتر رفته است.»نوری ادامه داد: «برنج که یکی از محصولات استراتژیک کشور به شمار می‌رود، با مدیریت هوشمند منابع آبی و به‌کارگیری روش‌های نوین کشاورزی توانستیم تولید آن را ۵ درصد افزایش دهیم. این در حالی است که خروجی سد سفیدرود از ۲.۵ میلیارد متر مکعب به کمتر از ۱ میلیارد متر مکعب کاهش یافته است.»وزیر جهاد کشاورزی همچنین به رشد ۱۰.۶ درصدی صادرات بخش کشاورزی در سال جاری اشاره کرد و گفت: «با وجود خشکسالی و مشکلات کم‌آبی، صادرات کشاورزی ۱۰.۶ درصد افزایش یافته و تراز تجاری این بخش بهبود یافته است. در سال گذشته صادرات بخش کشاورزی ۳۲ درصد افزایش داشت که موجب شد تراز تجاری از منفی ۱۱ میلیارد دلار به منفی ۸ میلیارد دلار کاهش یابد.»

پرداخت ۹۵ درصد مطالبات گندمکاران؛ ذخایر استراتژیک تضمین شده

معاون وزیر و مدیرعامل شرکت بازرگانی دولتی ایران، سعید راد، در این نشست تاکید کرد که تاکنون ۷ میلیون و ۷۰۰ هزار تن گندم مازاد بر نیاز کشاورزان خریداری شده و بیش از ۹۵ درصد مطالبات گندمکاران پرداخت شده است؛ «رقمی بی‌سابقه در دهه‌های اخیر.»راد با بیان اینکه ذخایر گندم کشور تا پایان سال تأمین شده است، گفت: «برای تأمین ذخایر استراتژیک، محموله‌های گندم از روسیه خریداری شده که در مسیر انتقال به ایران قرار دارند و وضعیت ذخایر گندم بسیار مطلوب است.»

رایزنی با پاکستان برای خودکفایی گوشت قرمز

وزیر جهاد کشاورزی همچنین از رایزنی‌های دیپلماتیک و اقتصادی برای تأمین گوشت قرمز خبر داد و گفت: «پس از سفر رئیس جمهور به پاکستان، مذاکرات گسترده‌ای در خصوص تأمین گوشت قرمز صورت گرفته است تا بتوانیم نقش موثری در زنجیره ارزش این محصول داشته باشیم و تا پایان دولت چهاردهم به خودکفایی در تولید گوشت قرمز برسیم.»نوری افزود: «در زمینه میوه‌های گرمسیری نیز برنامه‌های توسعه‌ای و حمایتی ویژه‌ای در دستور کار داریم تا تولید داخل افزایش یافته و وابستگی به واردات کاهش یابد.»

اصلاح نژاد، بذور و الگوی کشت؛ کلید توسعه پایدار

رئیس سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی (تات)، غلامرضا گل محمدی، در بخشی از این نشست، از اجرای ۲۰ طرح کلان کشاورزی خبر داد که با همکاری دانشگاه‌ها، تشکل‌ها و شرکت‌های دانش‌بنیان به انجام می‌رسد. وی تاکید کرد که رویکرد سازمان تات، مسئله‌محوری و حل مشکلات واقعی کشاورزی است و این پروژه‌ها بر این اساس برنامه‌ریزی شده‌اند.وی با اشاره به اهمیت تدوین الگوی کشت، گفت: «الگوی کشت امسال با توجه به شرایط اقلیمی و نیازهای جامعه تدوین و ابلاغ شده و در حال نهایی کردن پیوست‌های گلخانه و گیاهان دارویی هستیم که تا پایان شهریورماه به بخش‌های عملیاتی ارسال می‌شود.»گل محمدی همچنین از گسترش همکاری‌های بین‌المللی با کشور چین خبر داد و افزود: «چهار محقق ایرانی برای آشنایی با دستاوردهای نوین کشاورزی به چین اعزام خواهند شد.»رئیس سازمان تات با تأکید بر اهمیت انتقال نتایج تحقیقات به بخش تولید افزود: «۶۰ روستا به‌صورت آزمایشی به‌عنوان نمونه‌های عملیاتی انتخاب شده‌اند تا کشاورزان به صورت مستقیم نتایج تحقیقات را مشاهده و بهره‌برداری کنند.»

چشم‌انداز و چالش‌های پیش‌رو

با وجود دستاوردهای قابل توجه در حوزه کشاورزی، چالش‌های جدی همچنان بخش مهمی از برنامه‌های وزارت جهاد کشاورزی را تشکیل می‌دهد. محدودیت‌های منابع آبی، تغییرات اقلیمی، نیاز به به‌روزرسانی فناوری‌ها و اصلاح الگوهای کشت، از جمله مهم‌ترین دغدغه‌هایی است که بخش کشاورزی کشور با آن مواجه است.وزیر جهاد کشاورزی با تأکید بر ضرورت هوشمندسازی مدیریت منابع، گفت: «اصلاح نژاد محصولات، استفاده از بذور بهینه، به‌کارگیری روش‌های نوین و توسعه کشاورزی دقیق (Precision Agriculture) از راهکارهای اصلی ما برای مقابله با کم‌آبی و افزایش بهره‌وری است.»

نشست ویژه وزارت جهاد کشاورزی با حضور سرزده رئیس جمهور نشان از اهمیت بالای بخش کشاورزی در سیاست‌های کلان کشور دارد. دستاوردهای این نشست، به ویژه رشد ۵ درصدی تولید برنج داخلی، افزایش صادرات و برنامه‌ریزی برای خودکفایی در گوشت قرمز، نویدبخش آینده‌ای روشن‌تر برای کشاورزی ایران در شرایط سخت اقلیمی است.با توجه به برنامه‌های گسترده اصلاح الگوی کشت، افزایش همکاری‌های بین‌المللی و به‌کارگیری فناوری‌های نوین، چشم‌انداز بخش کشاورزی کشور امیدوارکننده است؛ اما حفظ این روند نیازمند همراهی و همگرایی همه بخش‌های دولتی، بخش خصوصی و کشاورزان است تا بتوان در مسیر توسعه پایدار گام برداشت.