از تحریم تا تولید انبوه

وزیر صنعت، معدن و تجارت با تأکید بر اینکه استقلال زمانی به سرمایه‌ای ملی تبدیل می‌شود که با همبستگی عمومی همراه باشد، از تولید انبوه الکترود گرافیتی ـ محصولی که در فهرست نخستین تحریم‌ها علیه ایران قرار داشت ـ خبر داد و اعلام کرد با این اقدام، زنجیره صنعت فولاد کشور به‌طور کامل تکمیل شده است؛ تحولی که همزمان با افتتاح ۱۳۲۵ طرح صنعتی و ایجاد ۸۰ هزار شغل مستقیم در دولت چهاردهم رقم خورده است.

به گزارش اقتصاد ملی ، سید محمد اتابک، وزیر صنعت، معدن و تجارت، در حاشیه راهپیمایی ۲۲ بهمن با اشاره به پیوند میان استقلال سیاسی و پیشرفت صنعتی کشور گفت: ملت ایران بارها نشان داده‌اند که استقلال، هرگاه با همبستگی عمومی همراه می‌شود، به سرمایه‌ای ملی تبدیل خواهد شد؛ سرمایه‌ای که هم آینده را می‌سازد و هم دشمنان را به بازنگری در محاسباتشان وادار می‌کند.وی با گرامیداشت یاد و نام شهدای انقلاب اسلامی افزود: پایه‌های استقلال کشور با ایثار شهیدان استوار شد و همین روحیه استقلال‌خواهی امروز در عرصه صنعت، معدن و تجارت به شکل پیشرفت صنعتی، شکل‌گیری توان بومی در حوزه‌های راهبردی و رشد غرور حرفه‌ای در میان صنعتگران و معدن‌کاران تجلی یافته است.

افتتاح ۱۳۲۵ طرح صنعتی؛ ۸۰ هزار شغل مستقیم

وزیر صمت با اشاره به افتتاح گسترده طرح‌های صنعتی در روزهای اخیر اظهار کرد: روز گذشته با حضور رئیس‌جمهور، ۱۳۲۵ طرح صنعتی بزرگ در کشور افتتاح شد که نتیجه آن ایجاد ۸۰ هزار فرصت شغلی مستقیم بوده است. به گفته وی، تمامی این طرح‌ها در دوره دولت چهاردهم به بهره‌برداری رسیده و به نتیجه نهایی رسیده‌اند.اتابک تأکید کرد: این ۸۰ هزار شغل، اشتغال مستقیم ایجادشده در پروژه‌هاست و بدون تردید میزان اشتغال غیرمستقیم ناشی از این طرح‌ها به‌مراتب بالاتر خواهد بود؛ چراکه هر پروژه صنعتی، زنجیره‌ای از فعالیت‌های پشتیبان، خدماتی و تامین را در بخش‌های مختلف اقتصادی فعال می‌کند.به گفته کارشناسان، افتتاح این تعداد پروژه صنعتی در بازه زمانی محدود، نشانه‌ای از فعال‌سازی ظرفیت‌های معطل‌مانده و تکمیل طرح‌های نیمه‌تمام است؛ روندی که می‌تواند در صورت تداوم، نقش مهمی در تقویت رشد صنعتی و کاهش نرخ بیکاری ایفا کند.

الکترود گرافیتی؛ از تحریم تا تولید انبوه

اما مهم‌ترین محور سخنان وزیر صمت، اعلام تولید انبوه الکترود گرافیتی در کشور بود؛ محصولی استراتژیک که نقش حیاتی در تولید فولاد به روش کوره قوس الکتریکی دارد و در سال‌های گذشته یکی از نخستین اقلام تحریمی علیه صنعت ایران به شمار می‌رفت.اتابک با اشاره به این موضوع گفت: الکترود گرافیتی نخستین محصولی بود که در کشور تحریم شد و پیش از این، تولید آن در داخل وجود نداشت. امروز برای نخستین‌بار این محصول به صورت انبوه در کشور تولید می‌شود و به این ترتیب، زنجیره صنعت فولاد به‌طور کامل تکمیل شده است.الکترودهای گرافیتی به دلیل تحمل دمای بسیار بالا و هدایت الکتریکی مناسب، از اجزای کلیدی در فرآیند ذوب فولاد محسوب می‌شوند. وابستگی به واردات این محصول در سال‌های گذشته، یکی از نقاط آسیب‌پذیر صنعت فولاد کشور بود؛ به‌ویژه در دوره‌هایی که محدودیت‌های تجاری و تحریمی، تامین آن را با دشواری و افزایش هزینه همراه می‌کرد.

ایران؛ تنها تولیدکننده منطقه در سایزهای صنعتی

وزیر صنعت، معدن و تجارت با اشاره به ابعاد فنی این دستاورد افزود: جمهوری اسلامی ایران امروز تنها کشور در خاورمیانه است که الکترودهای گرافیتی را در سایزهای ۳۰۰ تا ۷۵۰ میلی‌متر تولید می‌کند؛ به این معنا که تمامی حلقه‌های صنعت فولاد در کشور قابلیت تولید دارد.تولید این سایزها اهمیت ویژه‌ای دارد، زیرا واحدهای بزرگ فولادسازی به الکترودهایی با قطر بالا نیاز دارند و تأمین این محصول از بازارهای خارجی، علاوه بر هزینه‌بر بودن، با ریسک‌های سیاسی و تجاری همراه بود. اکنون با داخلی‌سازی این محصول، بخشی از این ریسک‌ها کاهش یافته و امنیت تأمین برای فولادسازان افزایش پیدا کرده است.کارشناسان صنعت فولاد معتقدند تکمیل زنجیره تولید از مواد اولیه تا محصولات میانی و نهایی، یکی از شروط اصلی رقابت‌پذیری در بازارهای جهانی است. در چنین شرایطی، تولید الکترود گرافیتی می‌تواند هزینه‌های تولید را کاهش داده و امکان برنامه‌ریزی بلندمدت‌تری را برای شرکت‌های فولادی فراهم کند.

تکمیل زنجیره؛ گامی در مسیر ارزش افزوده

صنعت فولاد یکی از پیشران‌های اصلی اقتصاد صنعتی ایران به شمار می‌رود و سهم قابل توجهی در صادرات غیرنفتی دارد. با این حال، وابستگی به واردات برخی تجهیزات و مواد مصرفی راهبردی، همواره یکی از چالش‌های این صنعت بوده است.اتابک با تأکید بر تکمیل زنجیره فولاد گفت: امروز دیگر تمامی حلقه‌های این صنعت در داخل کشور قابلیت تولید دارد. این موضوع نه‌تنها از منظر صنعتی اهمیت دارد، بلکه از نظر اقتصادی نیز به معنای حفظ ارزش افزوده در داخل کشور و جلوگیری از خروج ارز است.به گفته وی، رشد توان بومی در حوزه‌های راهبردی، نتیجه سال‌ها سرمایه‌گذاری در بخش تحقیق و توسعه، تربیت نیروی انسانی متخصص و حمایت از تولید داخلی است؛ مسیری که باید با جدیت ادامه یابد.

استقلال صنعتی؛ پیوند سیاست و اقتصاد

وزیر صمت در بخش دیگری از سخنان خود، استقلال صنعتی را مکمل استقلال سیاسی دانست و گفت: تجربه‌های مختلف نشان داده هرگاه همبستگی ملی تقویت شده، کشور توانسته از چالش‌های بزرگ عبور کند. در حوزه صنعت نیز همین منطق حاکم است؛ همدلی و همکاری میان دولت، بخش خصوصی و فعالان صنعتی، شرط اصلی عبور از محدودیت‌هاست.وی افزود: اثر استقلال‌خواهی در عرصه صنعت، معدن و تجارت را می‌توان در شکل‌گیری توان داخلی در حوزه‌های راهبردی، افزایش خوداتکایی و تثبیت جایگاه تولید ایرانی مشاهده کرد.

این اظهارات در شرایطی مطرح می‌شود که اقتصاد ایران همچنان با محدودیت‌های خارجی و چالش‌های داخلی مواجه است. در چنین فضایی، توسعه تولید داخلی و کاهش وابستگی به واردات کالاهای استراتژیک، به‌عنوان یکی از محورهای اصلی سیاست صنعتی کشور دنبال می‌شود.

تولید انبوه الکترود گرافیتی را می‌توان نمادی از گذار صنعت ایران از وابستگی به خوداتکایی در یک حوزه راهبردی دانست. با این حال، تداوم این مسیر نیازمند تثبیت کیفیت، رقابت‌پذیری قیمتی و حضور در بازارهای صادراتی است.در کنار آن، بهره‌برداری مؤثر از ۱۳۲۵ طرح صنعتی افتتاح‌شده و تبدیل ظرفیت اسمی آنها به تولید واقعی، آزمون مهمی برای سیاست‌گذاران صنعتی خواهد بود. اگر این طرح‌ها بتوانند به‌طور پایدار در مدار تولید باقی بمانند، می‌توانند به تقویت رشد اقتصادی، افزایش اشتغال و ارتقای جایگاه صنعتی کشور کمک کنند.