کد خبر : 35433
تاریخ انتشار : شنبه 8 خرداد 1400 - 10:07

چه دارایی‌هایی مشمول مالیات می‌شوند؟

چه دارایی‌هایی مشمول مالیات می‌شوند؟
تصویب طرح مالیات بر عایدی سرمایه
نمایندگان مجلس چهارشنبه هفته گذشته کلیات طرح مالیات بر عایدی سرمایه را تصویب کردند که از این پس طبق مدت تملک، اگر فردی طلا، ارز، مسکن و خودرو خریداری و سپس اقدام به فروش آن کند، باید از محل سود این معامله، بخشی را به عنوان مالیات پرداخت کند. برخی این طرح را در افزایش فعالیت‌های تولیدی، کاهش فاصله طبقاتی و رفع احتکار، مفید می‌دانند و برخی دیگر بر این باورند که وضع مالیات‌های مختلف، منجر به فشار اقتصادی بیشتر به مردم و افزایش تورم خواهد شد.
پیش از این نمایندگان مردم در مجلس شورای اسلامی طرحی را با عنوان طرح مالیات بر عایدی سرمایه تقدیم هیات رییسه مجلس کردند که سرانجام پس از کش و قوس‌های بسیار، روز گذشته کلیات این طرح به تصویب رسید.
مالیات بر عایدی سرمایه یکی از پایه‌های مالیاتی است که اگرچه می‌تواند به افزایش منابع عمومی بیانجامد اما عمدتاً کارکرد تنظیم‌گری داشته و می‌تواند با تضعیف فعالیت‌های غیرمولد و کاهش انگیزه‌های سوداگرانه نقش موثری در تنظیم بازارهای مختلف از جمله مسکن، خودرو، طلا و ارز ایفا کند.
در همین راستا طرح قانون مالیات بر عایدی سرمایه با هدف حمایت از تولید و سرمایه‌گذاری مولد، کاهش نوسانات بازارهای دارایی از جمله خودرو، مسکن، طلا و ارز همچنین جلوگیری از افزایش قیمت ناگهانی این بازارها پیشنهاد شد.

    جزییات مصوبه جدید
طبق این طرح، مازاد ارزش دارایی در زمان انتقال آن نسبت ارزش تملکش، عایدی سرمایه محسوب و هر نوع نقل و انتقال دارایی‌هایی از جمله املاک با انواع کاربری و حق واگذاری محل، انواع وسایل نقلیه موتوری زمینی، طلا، شمش طلا، طلای آب شده، زیورآلات از جنس طلا، پلاتین و جواهر آلات  و انواع ارز خارجی در زمان انتقال در کلیه مناطق کشور از جمله مناطق آزاد تجاری اقتصادی و ویژه اقتصادی مشمول مالیات می‌شود.
از سوی دیگر، اگر واحد مسکونی یا وسیله نقلیه مورد معامله، تنها واحد مسکونی یا وسیله نقلیه تحت تملک اشخاص حقیقی بالای ۱۸ سال و بیش از یکسال در تملک وی باشد، مشمول پرداخت مالیات بر عایدی سرمایه نیست.

    دارایی‌های معاف از مالیات
اولین انتقال املاک نوساز و نیمه ساخت، انتقال باغ‌ها و زمین‌های زراعی بیرون از حریم شهری، انتقال بلاعوض به والدین، همسر دائم و فرزندان بالای ۱۸ سال و اعطای وکالت به آن‌ها، انتقال ترکه به صورت ارث یا وصیت، انتقال بمنظور وقف با تأیید سازمان اوقاف امور خیریه و انتقال قهری املاک مسکونی مشمول پرداخت مالیات مذکور نمی‌شوند.
علاوه براین، هرگونه ارز انتقال یافته از خارج از کشور که منشأ آن به تأیید بانک مرکزی رسیده باشد، به خصوص ناشی از صادرات، در صورتی که عرضه آن در مهلت قانونی مقرر به تأیید بانک مرکزی رسیده باشد، از این مالیات معاف است.

   نرخ‌های مالیات بر عایدی سرمایه
آنچه در این زمینه حائز اهمیت است، چگونگی محاسبه این مالیات و نرخ آن است که طبق طرح جدید مجلس، املاک در صورت نگهداری کمتر از یکسال مشمول ۴۰ درصد مالیات بر عایدی سرمایه می‌شوند.
با نگهداری املاک بیش از یکسال، سالانه سه واحد درصد از نرخ مالیات بر عایدی سرمایه کم می‌شود و از سال دوازدهم به بعد با نرخ ثابت چهار درصد مشمول مالیات می‌شوند.  طبق این گزارش، اراضی بایر نیز معادل ۴۰ درصد مالیات بر عایدی سرمایه بپردازند.   همچنین، نگهداری انواع خودرو در کمتر از یکسال معادل ۳۰ درصد مشمول مالیات می‌شود و در صورت نگهداری بیش از یکسال، سالانه ۱۰ واحد درصد از نرخ کم و مالیات مربوطه از سال چهارهم به بعد با نرخ ثابت صفر درصد محاسبه می‌شود.  از سوی دیگر، نگهداری سایر دارایی‌هایی (طلا، ارز، جواهرآلات و…) که مشمول مالیات بر عایدی سرمایه هستند در صورت نگهداری کمتر از یکسال معادل ۳۰ درصد، با نگهداری بیش از یک تا دو سال سالانه ۲۰ درصد و بیش از دو سال معادل ۱۰ درصد  باید مالیات متعلقه را بپردازند. بنابراین، با اجرای مالیات از عایدی سرمایه، اگر یک فرد خانه‌، طلا، ارز و یا خودرویی را خریداری و سپس براساس زمان تملک اقدام به فروش آن کند، باید از محل سود این معامله، بخشی را به عنوان مالیات پرداخت کند که از این طریق تقاضای سوداگرایانه و دلالی کنترل می‌شود تا بازارهای مسکن، طلا، ارز و خودرو از حالت سرمایه محور بودن به مصرف متقاضیان نیازمند تغییر کند.

   مخالفان و موافقان چه می گویند؟
محمد صفائی دلوئی، عضو کمیسیون اقتصادی مجلس شورای اسلامی معتقد است اجرای طرح مالیات بر عایدی سرمایه مانع سوداگری و دلالی می‌شود و با از بین رفتن تقاضای کاذب، سرمایه را به سمت تولید هدایت می‌کند.
اما مرتضی افقه، استاد اقتصاد دانشگاه شهید چمران و کارشناس اقتصادی در این باره  گفت:  برخی عوامل باعث شده که سرمایه‌های مردم به‌جای حرکت به‌سمت تولید، سر از فعالیت‌های دلالی درآورده است. در واقع مردم ناچار هستند که به سمت سرمایه‌گذاری در این بازارها حرکت کنند که قدرت خرید و سرمایه آنها حفظ شود.
این کارشناس اقتصادی، درباره کارآیی این طرح، توضیح داد: اگر طرح قانون مالیات بر عایدی سرمایه بتواند ثروتمندان بزرگ را شناسایی کرده و مالیات از آنها اخذ شود، مفید خواهد بود. اما در صورتی که برای توده مردم با سرمایه‌های اندک اعمال شود، طبیعتا نتیجه‌ای جز فشار اقتصادی نخواهد داشت، چرا که این سرمایه‌‌داران خرد، معمولا برای حفظ سرمایه و درآمد خود به‌طور محدود و با معاملات کوچک، وارد بازار سکه، ارز، مسکن و طلا می‌شوند.
برخی کارشناسان نیز می گویند  تنها اجرای مالیات بر عایدی سرمایه نمی‌تواند دلالان را از بازارهای کشور حذف کند و آن‌ها کنترل و به ثبات برساند بلکه در کنار این مالیات باید سیاست و ساختارهای کلان اقتصادی هم اصلاح شود.
طی چند سال گذشته عمده ترین دلیل افزایش قیمت ها و سفته بازی بازارها سیاست های غلط بانک مرکزی بوده است. یکی از این اقدامات کاهش نرخ سود بانکی بود که اگرچه در ابتدا با هدف کمک به تولید انجام شد اما در نهایت منجر به افزایش نقدیگی و همچنین تورم شد. بر این اساس قیمت خودرو و مسکن افزایش حدود 700 درصدی داشت و این وضعیت را در سایر بازارهای سرمایه ای نیز شاهد بودیم.
همچنین سرکوب نرخ ارز و پس ازآن افزایش نامتعارف قیمت دلار نیز از دیگر دلایل افزایش سفته بازی در بازارها و نوسانات اقتصادی بوده است. بر این اساس در نظر گرفتن مالیات بر عائدی سرمایه اگرچه می تواند عاملی برای کاهش سفته بازی باشد اما در صورتی موثر واقع می شود که نوسانات ارز نیز شدید نباشد.
برنامه ریزی برای اصلاح بودجه و همچنین جلوگیری از کسری آن نیز از عوامل مهم برای جلوگیری از سفته بازی در بازارهاست. در شرایط کسری بودجه و تورم و رشد نقدینگی تقاضا برای سفته بازی در بازارها افزایش می یابد.
بر این اساس توصیه کارشناسان به رییس جمهور جدید اصلاح ساختاری بانکی است که نقشی تعیین کننده در جلوگیری از سفته بازی و تورم در کشور دارد. همچنین نحوه اجرا قوانین مالیاتی مجلس نیز از دیگر مواردی است که کارشناسان بر ضرورت پیگیری آن توسط رییس جمهور آینده تاکید دارند. در هر صورت عدالت مالیاتی و کاهش وابستگی به درآمدهای نفتی از طریق مالیات، در صورت اجرای صحیح اتفاقی مبارک برای اقتصاد کشور خواهد بود.

برچسب ها :

ناموجود
ارسال نظر شما
مجموع نظرات : 0 در انتظار بررسی : 0 انتشار یافته : 0
  • نظرات ارسال شده توسط شما، پس از تایید توسط مدیران سایت منتشر خواهد شد.
  • نظراتی که حاوی تهمت یا افترا باشد منتشر نخواهد شد.
  • نظراتی که به غیر از زبان فارسی یا غیر مرتبط با خبر باشد منتشر نخواهد شد.