بی‌اعتنایی به نیازهای جوانان

اعتبارات بخش جوانان وزارت ورزش و جوانان در سال ۱۴۰۴ تنها ۱۲۶۴ میلیارد تومان است؛ این رقم تنها ۵.۰۵ درصد از کل بودجه این وزارتخانه را تشکیل می‌دهد.

به گزارش اقتصاد ملی،با وجود اهمیت موضوعات مرتبط با جوانان همچون ازدواج، اشتغال، هویت ملی و مشارکت‌های داوطلبانه، سهم معاونت جوانان از بودجه سال آینده وزارت ورزش و جوانان تنها ۵.۰۵ درصد است. این در حالی است که اعتبارات اختصاص‌یافته به ورزش قهرمانی بیش از دو برابر این میزان است. بررسی لایحه بودجه سال ۱۴۰۴ نشان می‌دهد که توزیع نامتوازن بودجه و عدم شفافیت در تخصیص منابع، چالش‌های جدی در تحقق اهداف حوزه جوانان ایجاد کرده است.

سهم ناچیز جوانان از بودجه وزارت ورزش و جوانان

وزارت ورزش و جوانان در لایحه بودجه سال ۱۴۰۴، اعتبارات خود را در دو بخش «اعتبارات دستگاهی» و «هزینه یک درصد هزینه‌های شرکت‌های دولتی» دریافت می‌کند. بر این اساس، کل اعتبارات اختصاص‌یافته به امور جوانان ۱۲۶۴ میلیارد و ۵۱۷ میلیون تومان است که تنها ۵.۰۵ درصد از کل بودجه این وزارتخانه را تشکیل می‌دهد. این رقم در مقایسه با اعتبارات بخش‌های دیگر، به‌ویژه ورزش قهرمانی، بسیار ناچیز است.بررسی لایحه بودجه نشان می‌دهد که اعتبارات بخش جوانان به موضوعاتی همچون ازدواج، اوقات فراغت، هویت ملی، مشارکت‌های داوطلبانه و اشتغال‌پذیری اختصاص یافته است. با این حال، برنامه‌های مرتبط با این موضوعات به‌صورت کلی و غیرقابل ارزیابی بیان شده‌اند و فاقد شفافیت لازم هستند. این در حالی است که بر اساس قانون، موضوعاتی مانند «پایش مستمر وضعیت امور جوانان» باید در بودجه دیده شوند، اما این مهم در لایحه بودجه سال ۱۴۰۴ مغفول مانده است.

چالش‌های تخصیص بودجه به بخش جوانان

یکی از چالش‌های اصلی در تخصیص بودجه به بخش جوانان، عدم شفافیت در توزیع اعتبارات است. بر اساس قانون بودجه سال ۱۴۰۳، اعتبارات اختصاص‌یافته به بخش جوانان در برنامه‌های وزارتخانه ذکر نشده بود، بنابراین امکان محاسبه درصد رشد اعتبارات این حوزه در سال ۱۴۰۴ وجود ندارد. این عدم شفافیت، ارزیابی عملکرد وزارتخانه در حوزه جوانان را با مشکل مواجه کرده است.نکته قابل توجه دیگر، اختصاص بیش از دو برابر اعتبارات بخش جوانان به برنامه «حمایت از توسعه ورزش قهرمانی» است. این در حالی است که ورزش قهرمانی تنها بخش کوچکی از جامعه جوان کشور را پوشش می‌دهد، در حالی که موضوعات مهمی مانند ازدواج و اشتغال جوانان از کمبود بودجه رنج می‌برند.

نقض قانون در تخصیص اعتبارات

بر اساس بند «گ» تبصره یک لایحه بودجه سال ۱۴۰۴، ۰.۰۲۷ درصد از کل ۹ درصد مالیات بر ارزش افزوده باید به ساماندهی امور جوانان و ترویج فعالیت‌های بدنی اختصاص یابد. از این میزان، ۲۰ درصد باید به وزارت ورزش و جوانان برای ترویج، تسهیل، آموزش و مشاوره‌های پیش از ازدواج و انتخاب همسر پرداخت شود. با این حال، بررسی‌ها نشان می‌دهد که این اعتبار به‌درستی تخصیص نیافته و بخشی از آن به برنامه‌های دیگر مانند «حمایت از اشتغال‌پذیری جوانان» منتقل شده است.این در حالی است که بر اساس قانون، پرداخت هرگونه وجهی از این محل به ورزش حرفه‌ای ممنوع است و در حکم تصرف غیرقانونی در وجوه دولتی محسوب می‌شود. بنابراین، تخصیص نادرست این اعتبارات نه تنها مغایر با قانون است، بلکه اثربخشی برنامه‌های مرتبط با ازدواج جوانان را کاهش داده است.

چالش‌های اجرایی و نظارتی

یکی دیگر از چالش‌های پیش‌روی وزارت ورزش و جوانان، عدم اجرای برنامه‌های اشتغال جوانان در سال ۱۴۰۳ است. بر اساس گزارش‌ها، برنامه اشتغال جوانان در سال گذشته اجرا نشده است، بنابراین افزایش نظارت بر حسن اجرای قانون از ابتدای سال ۱۴۰۴ ضروری به نظر می‌رسد. علاوه بر این، وزارت ورزش و جوانان متولی اصلی اشتغال‌زایی در کشور نیست و تخصیص اعتبار بدون برنامه‌ریزی دقیق به این حوزه، اثربخشی لازم را نخواهد داشت.

پیشنهادات مرکز پژوهش‌های مجلس

مرکز پژوهش‌های مجلس در گزارشی به بررسی چالش‌های تخصیص بودجه به بخش جوانان پرداخته و پیشنهاداتی را ارائه کرده است. از جمله این پیشنهادات می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:۱. افزایش شفافیت در تخصیص اعتبارات: برنامه‌های مرتبط با جوانان باید به‌صورت دقیق و قابل ارزیابی بیان شوند تا امکان نظارت و ارزیابی عملکرد وزارتخانه فراهم شود.

۲. تخصیص اعتبارات بر اساس اولویت‌ها: با توجه به اهمیت موضوعاتی مانند ازدواج و اشتغال جوانان، اعتبارات بیشتری باید به این حوزه‌ها اختصاص یابد.

۳.نظارت بر حسن اجرای قانون: افزایش نظارت بر تخصیص و هزینه‌کرد اعتبارات بخش جوانان ضروری است تا از تکرار تجربه ناموفق سال ۱۴۰۳ جلوگیری شود.

۴. اصلاح الگوی تخصیص منابع: الگوی پیشنهادی اختصاص منابع اعتباری ذیل بند «گ» تبصره یک قانون بودجه سال ۱۴۰۴ باید اصلاح شود تا اعتبارات به‌درستی به موضوع ازدواج جوانان اختصاص یابد.

سهم ناچیز معاونت جوانان از بودجه سال آینده وزارت ورزش و جوانان، نشان‌دهنده عدم توجه کافی به نیازهای این قشر مهم جامعه است. با وجود اهمیت موضوعاتی مانند ازدواج، اشتغال و مشارکت‌های داوطلبانه، اعتبارات اختصاص‌یافته به این حوزه‌ها بسیار محدود است. از سوی دیگر، توزیع نامتوازن بودجه و عدم شفافیت در تخصیص منابع، چالش‌های جدی در تحقق اهداف حوزه جوانان ایجاد کرده است. برای رفع این چالش‌ها، افزایش شفافیت، نظارت بر حسن اجرای قانون و اصلاح الگوی تخصیص منابع ضروری به نظر می‌رسد. تنها در این صورت می‌توان امیدوار بود که برنامه‌های مرتبط با جوانان به‌درستی اجرا شده و نیازهای این قشر مهم جامعه برطرف شود.