روز ملی صنعت و معدن ۱۴۰۴؛ نماد وفاق ملی و همدلی برای پیشرفت

سید عباس حسینی

(رئیس ستاد گرامیداشت روز ملی صنعت و معدن)

روز ملی صنعت و معدن فرصتی است تا یک‌بار دیگر بر اهمیت جایگاه این دورکن اساسی اقتصاد ملی تأکید کنیم. صنعت و معدن در تاریخ معاصر ایراننه‌تنها موتور محرک تولید و اشتغال بوده‌اند، بلکه نقش بنیادینی در استقلالاقتصادی و عزت ملی ایفا کرده‌اند. امروز، بیش از هر زمان دیگری، جامعهصنعتی و معدنی ما نیازمند همدلی و همکاری برای عبور از چالش‌ها وگشودن افق‌های تازه است. دولت چهاردهم با عنوان «دولت وفاق» برآمده ازاراده ملی برای همگرایی و همبستگی در مسیر حل مشکلات کشور است. دردولت، همه ظرفیت‌ها ـ از کارگران و کارآفرینان گرفته تا بخش خصوصی وسرمایه‌گذاران ـ در کنار هم دیده می‌شوند تا چرخه تولید ملی پویاتر شود. درهمین چارچوب، وزارت صنعت، معدن و تجارت نیز با شعار «صنعت پیشران،معدن ارزش‌آفرین و تجارت هوشمند» مسیر تازه‌ای را برای توسعه کشورترسیم کرده است.

همچنین کشور نیازمند عبور از اقتصاد نفتی و حرکت به سوی اقتصادیاست که بر پایه ظرفیت‌های عظیم معدنی ایران استوار باشد. اقتصاد نفتی بهدلیل ماهیت تک‌محصولی و نوسانات شدید بازار جهانی، آسیب‌پذیر و وابستهاست و همین امر موجب می‌شود برنامه‌ریزی بلندمدت برای پیشرفت باچالش‌های جدی مواجه گردد. در مقابل، ایران با دارا بودن بیش از ۶۸ نوعماده معدنی شناخته‌شده و ذخایری بالغ بر ۶۰ میلیارد تن، یکی از ده کشوربرتر معدنی جهان است و می‌تواند با تکیه بر این ظرفیت، پایه‌های اقتصادملی را متنوع و پایدار کند. مقام معظم رهبری (مد ظله العالی) نیز بارها براین ضرورت تأکید کرده و فرموده‌اند: «کشور باید از تکیه‌ی صرف بر نفتخارج شود؛ معادن می‌توانند جایگزین واقعی درآمدهای نفتی باشند» (بیاناتدر دیدار کارگران، ۱۰ اردیبهشت ۱۳۹۳). بر همین مبنا، سیاست دولتچهاردهم و وزارت صمت با گفتمان تولید و نگاه به معادن به‌عنوان موتور خلقارزش، اشتغال و توسعه پایدار، نه‌تنها به کاهش وابستگی نفتی کمک می‌کند،بلکه با جذب فناوری‌های نو، ارتقای بهره‌وری و سرمایه‌گذاری هدفمند، ایرانرا به یکی از بازیگران اثرگذار اقتصاد جهانی بدل خواهد ساخت.

دستاوردهای دولت چهاردهم نشان می‌دهد که شعارها به سرعت به عمل تبدیلشده‌اند. افتتاح فولاد سفیددشت با سرمایه‌گذاری ۲۴۰ میلیون یورویی نه‌تنهایک پروژه صنعتی، بلکه گامی راهبردی در جهت تکمیل زنجیره ارزش فولاد وتثبیت جایگاه ایران در بازارهای منطقه‌ای و جهانی است. در کنار این،افتتاح همزمان ۷۴۰ بنگاه کوچک و متوسط (SMEs) با ارزشی بالغ بر ۲۰همت، نماد روشن توجه به کارشناسان و حمایت عملی از تولیدکنندگان وکارآفرینان در سراسر کشور است. این اقدامات نه‌فقط پروژه‌های عمرانی یااقتصادی، بلکه پیام‌آور یک تحول بنیادین‌اند: تحولی که در آن دولت چهاردهمنشان داده است عزم جدی دارد تا صنعت و معدن را از رکود به جهش، و ازشعار به واقعیت تبدیل کند.

روز ملی صنعت و معدن سال ۱۴۰۴ با سال‌های گذشته تفاوت‌هایی دارد.نخستین وجه تمایز، انتخاب برگزیدگان ملی و استانی در دو حوزه مهمپتروشیمی و خدمات پس از فروش است. انتخاب در این دو بخش به‌ویژهاهمیت دارد؛ زیرا پتروشیمی یکی از صنایع استراتژیک کشور و پیشرانصادرات غیرنفتی است و خدمات پس از فروش نیز به‌عنوان حلقه پایانیزنجیره تولید، کیفیت و اعتماد مشتری را تضمین می‌کند. توجه به این دو حوزهدر فرآیند انتخاب برترین‌ها، پیام روشنی به فعالان اقتصادی می‌دهد: که همتولید ارزش‌آفرین در صنایع کلیدی و هم رضایت و اعتماد مصرف‌کننده درسطح ملی تضمین گردد.

وجه تمایز دوم، تمرکز بر فعالان اقتصادی مناطق کم‌برخوردار است. اینرویکرد بیانگر آن است که توسعه اقتصادی نباید صرفاً محدود به مراکزصنعتی بزرگ کشور باشد، بلکه باید فرصت‌ها به شکلی عادلانه در سراسرایران توزیع شوند. توجه به این مناطق، به معنای حرکت به‌سوی عدالتمنطقه‌ای و ایجاد اشتغال در مناطقی است که سال‌ها در حاشیه توسعه باقیمانده‌اند.

سومین تفاوت، درج شاخص ایفای مسئولیت‌پذیری اجتماعی در فرآیندانتخاب است. اهمیت این اقدام در آن است که سال‌ها مسیر توسعهاقتصادی کشور بدون توجه کافی به پیامدهای زیست‌محیطی و اجتماعی طیشده است. امروز، توجه به این شاخص به بنگاه‌های اقتصادی یادآوریمی‌کند که جامعه و محیط زیست، همان‌قدر مهم‌اند که تراز مالی و سودآورییک بنگاه. این تغییر رویکرد، به معنای پایبندی به توسعه پایدار و پذیرشمسئولیت در برابر نسل‌های آینده است.

وجه تمایز چهارم، انتخاب بانوی کارآفرین نمونه ملی و استانی است. اینموضوع پس از سال‌ها دوباره در دستور کار قرار گرفته و نشان می‌دهدسیاست‌گذاران بار دیگر به ظرفیت عظیم فعالان اقتصادی زن توجه کرده‌اند. حضور زنان در عرصه‌های اقتصادی نه‌تنها به افزایش مشارکت اجتماعیکمک می‌کند، بلکه می‌تواند الگویی الهام‌بخش برای نسل جوان و آینده‌سازکشور باشد.

افزون بر این، افزایش کم‌سابقه مشارکت فعالان اقتصادی در فرآیند انتخابنیز خود نشانه‌ای روشن از اعتمادسازی است. تعداد شرکت‌کنندگان از ۷۵۰بنگاه اقتصادی در سال گذشته به ۱۳۰۰ بنگاه در سال جاری رسیده است؛رشدی چشمگیر که بیانگر آن است مسیر مشارکت در جامعه صنعتی ومعدنی کشور بیش از گذشته هموار شده است.

روز ملی صنعت و معدن نماد وفاق و همدلی است؛ روزی که در آن، دولت وملت دست در دست هم می‌گذارند تا موانع تولید را بردارند، از کارآفرینانحمایت کنند و فرصت‌های تازه‌ای برای جوانان و سرمایه‌گذاران بیافرینند.امروز صنعت، همچون پیشران اقتصاد، مسئولیت سنگینی در اشتغال‌زایی وافزایش بهره‌وری دارد. معدن، همچون گنجینه‌ای ارزش‌آفرین، ظرفیت خلقثروت ملی و توسعه متوازن را در دل خود دارد. و تجارت، با هوشمندسازی وهمگامی با فناوری‌های روز، می‌تواند این ظرفیت‌ها را به بازارهای منطقه‌ای وجهانی پیوند بزند.

این روز تنها یک مناسبت تقویمی نیست؛ بلکه فرصتی است برای بازاندیشیدر سیاست‌ها، تجدید عهد با اهداف ملی و گشودن راهی تازه در مسیرپیشرفت. دولت وفاق با تکیه بر عقلانیت، عدالت و مشارکت جمعی، آمده استتا صنعت و معدن را به موتورهای محرک اقتصاد ملی تبدیل کند و مسیر رشدو شکوفایی ایران را هموار سازد. بر این باوریم که اگر همه ارکان جامعهصنعتی و معدنی کشور در کنار یکدیگر قرار گیرند، آینده‌ای روشن در انتظارایران خواهد بود؛ آینده‌ای که در آن صنعت، معدن و تجارت نه‌تنها ستون‌هایاقتصاد، بلکه ستون‌های وفاق ملی خواهند بود.