دانش و بهره‌وری؛ کلید کشاورزی پایدار

وزیر جهاد کشاورزی با تاکید بر اهمیت امنیت غذایی به عنوان یکی از جنبه‌های حیاتی امنیت ملی، اعلام کرد که در شرایط پیچیده ناشی از تغییرات اقلیمی و محدودیت منابع آبی، تنها راه حفظ و ارتقای کشاورزی کشور، اتکا به دانش روز و افزایش بهره‌وری است. غلامرضا نوری در مراسم آغاز دوره آموزشی امنیت زیستی و مدیریت بهداشتی پساب و پسماند دامداری‌ها، امنیت غذایی را ستون توسعه پایدار کشور دانست و از نقش بی‌بدیل تولیدکنندگان در تامین این امنیت سخن گفت.

به گزارش اقتصاد ملی ،در شرایطی که جهان با تغییرات اقلیمی، کمبود منابع و تحولات ژئوپلیتیکی دست و پنجه نرم می‌کند، امنیت غذایی به عنوان یکی از مهم‌ترین ارکان امنیت ملی در کشورها بیش از پیش برجسته شده است. وزیر جهاد کشاورزی، غلامرضا نوری، در مراسم آغازین دوره آموزشی امنیت زیستی و مدیریت بهداشتی پساب و پسماند دامداری‌ها، ضمن تأکید بر این نکته که کشاورزی پایدار تنها از طریق افزایش بهره‌وری و به‌کارگیری فناوری‌های نوین قابل تحقق است، به تشریح برنامه‌ها و چالش‌های پیش روی این بخش کلیدی پرداخت.

امنیت غذایی؛ فراسوی اقتصاد، به مثابه قدرت ملی

نوری با اشاره به اهمیت امنیت غذایی در سطوح ملی و بین‌المللی گفت: «امروزه امنیت غذایی دیگر صرفاً یک موضوع اقتصادی یا تجاری نیست؛ بلکه یک مولفه مهم امنیتی است.» او به بحران‌های اخیر از جمله جنگ اوکراین و تأثیر آن بر زنجیره‌های عرضه جهانی غذا اشاره کرد و افزود: «کشورهایی که امنیت غذایی دارند، قدرت دارند.» این بیان، چشم‌اندازی از اهمیت استراتژیک این موضوع را نشان می‌دهد که در پس بسیاری از تحولات جهانی نهفته است.وی همچنین با اشاره به وضعیت بحرانی در فلسطین و استفاده از گرسنگی به عنوان ابزاری در منازعات منطقه‌ای، خاطرنشان کرد که امنیت غذایی علاوه بر حفظ سلامت و رفاه مردم، نقشی حیاتی در حفظ آرامش و ثبات اجتماعی ایفا می‌کند.

کشاورزی در ایران؛ ظرفیت‌ها و باورها

وزیر جهاد کشاورزی به برخی دیدگاه‌های منفی نسبت به کشاورزی در ایران واکنش نشان داد و گفت: «اگر بپذیریم که علم و فناوری کشاورزی به انتها رسیده است، باید دست از تولید برداریم و منتظر باشیم تا کسی به ما غذا بدهد.» او با اشاره به موفقیت برخی کشورها در تولید محصولات کشاورزی حتی در شرایط دشوار اقلیمی، این پیام را به جامعه کشاورزی کشور منتقل کرد که ایران نیز می‌تواند و باید در این عرصه پیشرو باشد.با ارائه آمارهای مثبت، نوری تأکید کرد که بخش کشاورزی ایران نه تنها توانمند است، بلکه سودآور شده است؛ به طوری که در سال گذشته رشد ۳.۲ درصدی داشته و صادرات بخش کشاورزی ۳۲ درصد افزایش یافته است. این اعداد نشان‌دهنده ظرفیت بالای توسعه در این بخش است که به باور وی، نیازمند حمایت مستمر دولت است تا تولیدکنندگان با انگیزه اقتصادی واقعی به فعالیت‌های خود ادامه دهند.

بهره‌وری و فناوری؛ مسیر تحول کشاورزی

وزیر جهاد کشاورزی همچنین به نقش فناوری‌های نوین و بهره‌وری در کشاورزی اشاره کرد و گفت: «کشاورزی امروز دیگر آن بخش کم‌بازده گذشته نیست.» وی به بازگشت سرمایه در گلخانه‌های فن‌آور ظرف سه سال اشاره نمود و تاکید کرد که سیاست‌های وزارتخانه مبتنی بر این است که تولید برای تولیدکننده صرفه اقتصادی داشته باشد.نوری افزود: «ما در حوزه دامپروری نیز پیشرفت‌های قابل توجهی داشته‌ایم؛ ایران رتبه دوم جهانی در تولید شیر گاو را دارد و بسیاری از شرکت‌های بزرگ جهانی مواد اولیه محصولات کودک خود را از ایران تأمین می‌کنند.» وی این دستاوردها را افتخاری ملی دانست که باید به الگویی برای سایر بخش‌های کشاورزی بدل شود.

حفاظت از محیط زیست و پایداری

وزیر جهاد کشاورزی با اشاره به اهمیت حفاظت از محیط زیست در فعالیت‌های کشاورزی گفت: «دامداران کشور نماد بهره‌وری و توانستن هستند و در واحدهایی که چرخه تولید کامل شده، پسماندها به کود و گاز تبدیل می‌شوند، بدون آنکه بار محیط زیستی ایجاد شود.» وی بر توسعه این مدل‌های پایدار در سراسر کشور تأکید کرد و افزود که اصلاح روندها باید با رعایت موازین علمی صورت پذیرد.

همکاری بین‌بخشی و نقش نهادهای علمی

نوری همچنین به تفاهم‌نامه‌های منعقدشده بین وزارت جهاد کشاورزی و سازمان حفاظت محیط زیست اشاره کرد و گفت: «کار اصلی را تولیدکنندگان انجام داده‌اند و باید از آنها تقدیر کرد.» وی از همکاری و بلوغ نهادی سخن گفت که باعث شکل‌گیری خودجوش دوره‌های آموزشی برای ارتقای امنیت زیستی و مدیریت پساب و پسماند شده است.او با اشاره به دستور رئیس‌جمهور برای همکاری گسترده با دانشگاه‌ها، پژوهشگاه‌ها و شرکت‌های دانش‌بنیان تأکید کرد: «باید با هم‌افزایی علمی، کشور را به نقطه مطلوبی از بهره‌وری رساند و تولیدکنندگان، دانشگاه‌ها و نهادهای پژوهشی باید در کنار هم باشند.»

اصلاح آمار و واقع‌نگری در مصرف آب

وزیر جهاد کشاورزی همچنین به اصلاح آمار مربوط به مصرف آب در بخش کشاورزی پرداخت و گفت: «ادعای سهم ۹۰ درصدی بخش کشاورزی در مصرف آب دقیق نیست.» وی اعلام کرد که امسال کمتر از ۴۳ میلیارد مترمکعب آب در اختیار بخش کشاورزی قرار گرفته و بهره‌وری در مصرف آب در حال بهبود است.نوری افزود: «مسیر بهره‌وری بن‌بست ندارد چون علم بن‌بست ندارد.» این سخنان، امید به آینده‌ای پایدارتر و مدیریت بهتر منابع آبی را به جامعه کشاورزی و عموم مردم القا می‌کند.

چالش‌ها و چشم‌انداز آینده

با وجود دستاوردهای قابل توجه، وزیر جهاد کشاورزی به چالش‌های موجود اشاره کرد که شامل تهدیدات ناشی از افزایش دما، محدودیت آب و خاک است و تأکید کرد که باید اصلاحات علمی و عملی در همه حوزه‌ها صورت گیرد.وی به وابستگی ۱۷ تا ۲۰ درصدی کشور به واردات گوشت قرمز اشاره کرد و با اشاره به تلاش دامداران از کوچک‌ترین واحدهای روستایی تا زنجیره‌های بزرگ، اظهار امیدواری کرد که این وابستگی ظرف چند سال آینده به صفر برسد.

قدردانی و تاکید بر مسئولیت اجتماعی

نوری در پایان از تلاش فعالان صنعت دامپروری قدردانی کرد و گفت: «صنعت دامپروری امروز یک افتخار ملی است و خدمت به این تولیدکنندگان افتخاری برای وزارت جهاد کشاورزی است.»او بار دیگر بر اهمیت مسئولیت اجتماعی و اخلاقی تولیدکنندگان تاکید کرد و افزود: «امنیت غذایی نه تنها موضوع اقتصادی بلکه وظیفه‌ای ملی است که همه ما باید در حفظ آن بکوشیم.»

وزیر جهاد کشاورزی با ارائه تصویری جامع از وضعیت کشاورزی کشور، موفقیت‌ها و چالش‌های پیش رو، تأکید کرد که دستیابی به امنیت غذایی پایدار، مستلزم استفاده از دانش و فناوری، ارتقای بهره‌وری و همکاری بین بخشی است. او امنیت غذایی را به مثابه سنگ بنای اقتدار ملی معرفی کرد و نقش بی‌بدیل تولیدکنندگان و فعالان این حوزه را در حفظ این امنیت ستود.با وجود چالش‌های اقلیمی و محدودیت منابع، امید به آینده‌ای روشن و کشاورزی پایدار در ایران با تکیه بر توان علمی و فناوری داخلی، برنامه‌ریزی دقیق و حمایت دولت وجود دارد. تاکید وزیر جهاد کشاورزی بر آموزش، اصلاحات علمی و مسئولیت اجتماعی، پیام روشنی به جامعه کشاورزی و تمامی نهادهای مرتبط ارسال می‌کند که حفظ امنیت غذایی باید در رأس اولویت‌های کشور قرار گیرد.